Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Pomiń baner

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Senioralny Klub Dyskusyjny

20 lutego: Marian Smoluchowski — fizyk, taternik, romantyk nauki

Czasem mówi się, że najważniejszym kryterium do otrzymania Nagrody Nobla jest to, aby żyć wystarczająco długo. Niestety, w przypadku wybitnego fizyka Mariana Smoluchowskiego (1872-1917) na przeszkodzie stanęła przedwczesna śmierć.

Smoluchowski wykształcił się w tradycjach szkoły wiedeńskiej, aby w 1895 zostać jednym z dwóch absolwentem uhonorowanych najwyższą nagrodą — cesarskim pierścieniem. W 1900 roku rozpoczął pracę na Uniwersytecie we Lwowie, gdzie został najmłodszym profesorem w całym imperium austrowęgierskim. Jego prace przyczyniły się do ugruntowania znaczenia fizyki statystycznej i do powszechnego przyjęcia hipotezy, że materia ma strukturę ziarnistą,  tzn. składa się z atomów i cząsteczek. W 1913 roku objął katedrę fizyki doświadczalnej na UJ. W 1917 roku został wybrany rektorem, lecz zachorował i zmarł na miesiąc przed objęciem funkcji. Pomimo upływu ponad 100 lat Smoluchowski w XXI wieku jest jednym z najczęściej cytowanych polskich fizyków.

dr Maciej Kluza — kustosz dyplomowany, doktor nauk fizycznych. Kurator kolekcji instrumentów naukowych w Muzeum UJ, autor wielu wystaw z dziedziny historii i popularyzacji nauki, w tym pierwszej polskiej wystawy interaktywnej (czyli prekursora polskich centrów nauki) „Nauki dawne i niedawne”. Autor programów edukacyjnych muzeum. Instruktor ZHP.

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Poprzednie spotkania

We wtorek 16 stycznia o godzinie 12 w Sali Bobrzyńskiego w Collegium Maius odbyło się kolejne spotkanie Senioralnego Klubu Dyskusyjnego. Poprowadziła je Grażyna Grzechnik-Correale, kustosz Zbioru Fotografii Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, z wykształcenia archeolog. Od lat zajmuje się kolekcją fotografii i dagerotypów w Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jest kuratorką wystaw czasowych poświęconych Uniwersytetowi Jagiellońskiemu - jego wkładowi w walki podczas I wojny światowej, akcji Sonderaktion Krakau, korporacjom studenckim, wystaw biograficznych o Czesławie Miłoszu czy historyku profesorze Józefie Gierowskim. W 2014 roku przygotowała monograficzną ekspozycję poświęconą dwóm krakowskim fotografom Antoniemu Pawlikowskiemu i Franciszkowi Kleinowi oraz kolekcji ich prac znajdujących się w Muzeum. Jest także autorką katalogów wystaw, w tym monografii „Krakowskie wariacje w fotografii Antoniego Pawlikowskiego i Franciszka Kleina”, oraz współautorką albumu „Kraków i okolice”.

Tematem odczytu była historia rodu Belina-Brzozowskich zamieszkujących majątek Sokołówka, obecnie w obwodzie winnickim, w rejonie krzyżopolskim w Ukrainie. W oparciu o wyjątkowe, archiwalne fotografie ze zbiorów Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego przedstawiono losy rodu Belina-Brzozowskich, oraz codzienne życie, zwyczaje i tradycje panujące w polskich dworach ziemiańskich w XIX w.

 

W dniu 9 grudnia o godzinie 12 w Sali Bobrzyńskiego w Collegium Maius odbyło się pierwsze spotkanie Senioralnego Klubu Dyskusyjnego poprowadzone przez Beatę Frontczak, kustosz Działu Rzemiosła Artystycznego. Absolwentka kierunku konserwatorstwo i muzealnictwo, ze specjalizacją na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika  w Toruniu. Od lat zajmuje się różnorodną grupą obiektów sztuki zdobniczej w  Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, od mebli, poprzez działa wykonane z metali, aż po ceramikę i szkło. Autorka licznych artykułów i publikacji książkowych, takich jak katalog zbiorów fajansów Muzeum UJ oraz katalog wystawy Arystokrata u wód. Karlsbadzkie zakupy hrabiego Zygmunta Pusłowskiego (2014 rok), której była pomysłodawczynią i kuratorką.

Wiele muzeów w Polsce posiada kolekcje form do pierników czy pierniki wykonane z form pochodzących z różnych warsztatów i czasów. Wśród nich kolekcja Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego jest najstarsza. W 1897 roku Gabinet Sztuki i Archeologii otrzymał od Friedricha Hübnera, kolejnego właściciela, istniejącej od XVIII wieku wytwórni pierników rodziny Weese, sześć pierników wykonanych według form z XVII wieku. Pierniki nie zachowały się, ale wykonano z nich odlewy gipsowe. W tym czasie również do zbiorów Gabinetu Sztuki i Archeologii kupiono formy z wytwórni Antoniego Kohte w Krakowie, oraz odlewy gipsowe form z czynnych wówczas  w Krakowie wytwórni pierników. Muzeum uniwersyteckie jako pierwsze w Polsce zainteresowało się gromadzeniem artefaktów sztuki kulinarnej. Pierwsze pierniki do Muzeum Etnograficznego w Krakowie trafiły dopiero w 1925 roku.  

W czasie spotkania omówiona została historia kolekcji oraz pokazane zostały w wyborze formy do pierników i odlewy pierników toruńskich z wizerunkami królewskimi.